Bugünkü site yaşamının aslı olan uydukent ilk 36 yıl önce duyuldu

Yıl 1978… Yerel seçimlerde Bursa Belediye Başkanlığı için iki parti yarış halinde. CHP Adayı Mustafa Eroğlu ile AP Adayı İsmet Tavgaç arasında yaşanan ve Eroğlu’nun galip çıkmasıyla CHP’nin Bursa’da kazandığı tek belediye seçimi olan o yerel seçimde 3 de bağımsız aday vardı.
Bağımsızlardan biri Ahmet Künksatan’dı.
Orman Mühendisi Künksatan, bir gün Setbaşı’ndaki bürosunda basın toplantısı yaptı. Henüz çiçeği burnunda gazeteci olarak biz de izleyenlerdendik.
O toplantıda…
Ahmet Künksatan, seçimi kazanırsa neler yapacağını anlatırken bir ara “Bursa tek merkezde yaşıyor. Uydukentler kurup Bursa’yı tek merkezden kurtaracağım, Bursa’nın çevresinde uydukentlerle yeni bir Bursa kuracağım” dedi.
Açıkça söylemek gerekirse…
Basın toplantısını izleyen gazeteciler olarak hiçbirimiz uydukent diye bir şey duymamıştık. Rahmetli Ahmet Künksatan da önüne bir kağıt çekti ve çizerek anlatmaya başladı.
Önce bir daire çizdi, üstüne Bursa yazdı. Sonra o dairenin çevresinde küçük küçük daireler çizmeye başladı. Bunları da uydukentler olarak işaretledi.
Söylediğine göre…
Çarşısından sinemasına, pazarından stadyumuna kadar merkezdeki hareket bu yeni kurulacak uydukentlere kaydırılacak, Bursa merkezi de yoğunluktan kurtulacaktı.
Konuşmalar dün gibi aklımızda…
Ahmet Künksatan’ı dinleyen gazeteciler uydukent sözüne takılıp kaldılar. Orada kurulacak yeni Bursa da bu kapsamda hayal olarak algılandı.
Sonra da unutuldu gitti.
İşte…
Künksatan’ın 36 yıl öncesindeki hayali ya da fantezisi bugün kentleşme gerçeği oldu ve modern kent planlaması adıyla literatüre girdi.
Sistemin temeli Ertuğrulgazi’de vatandaşın diline Ucuz Meskenler olarak yerleşen İmar İskan Bakanlığı Konutları ile atıldı. O konutlar bugünkü TOKİ’yi doğurdu. Ertuğrulgazi’deki tek tip binalardan bugünkü site yaşamına gelindi.
Önce Çekirge, Kükürtlü, Acemler doğdu, sonra Nilüfer, Bademli, Yeşilşehir yeni kentleşme modelinin ürünleri olarak karşımıza çıktı.
36 yıl önce Heykel olan Bursa’nın yaşam ve ticaret merkezi, Yalova Yolu üstündeki alışveriş merkezleriyle kent dışına kaydı, İzmir Yolu’nda yeni bir boyuta ulaştı. Mudanya Yolu ise yeni bir planlamaya hazırlanıyor.
Bugün cazibesini yitiren Heykel’de, Setbaşı’nda, Altıparmak’ta işyerleri sıkıntı yaşarken, kenti çevreleyen büyük alışveriş merkezleri alışveriş anlayışını da değiştirdi.
Aslında…
30-40 yıllık süreçler kentlerin değişimi için hiç de uzun sürüler değil. Ama Bursa 36 yıl önceki bir hayalden nerelere geldi.
Adayların seçim çalışmaları sırasında yeni kent modeli olarak anlattıklarını dinlerken, aklımıza 1978’de Orman Mühendisi Ahmet Künksatan’ın önüne çektiği kağıda Bağımsız Belediye Başkanı Adayı olarak çizdiği ve üzerine uydukent dile yazdığı daireler geldi.
Bunun adı vizyon olsa gerek…