İş kazalarında birincil faktör: Üretim zorlaması ve kâr hırsı

Yakın zamanda üç büyük iş kazası ile bütün Türkiye sarsıldı.  İlkinde, 13 Mayıs 2014 günü Soma’daki maden faciasında 301 işçi yaşamını yitirdi. İkincisinde, İstanbul’da 6 Eylül 2014 günü yaşanan asansör faciası ile 10 inşaat işçisi 30. kattan düşüp betona çakıldılar.
Bunlara…
Karaman’a bağlı Ermenek’teki kömür madenini su basması nedeniyle 18 kişinin yeraltında kalması eklendi.
Üstelik…
Bu kazalar, Türkiye’nin ilk kez çalışma ve iş güvenliği yasasına sahip olduğu döneme rastladı. Toplum olarak, takdir-i ilahi anlayışıyla ortaya çıkan tevekkül yapımız var. Elbette ölümlerin hepsi Allah’tan, ama her şeyi kadere havale etmemek gerekiyor.
Nitekim…
Olay Televizyonu’ndaki Her Açıdan adlı programda Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Faruk Çelik’i 3 Ekim 2014 Cuma akşamı konuk ettiğimizde, gündemde Soma’daki maden ve İstanbul’daki asansör faciaları vardı.
“Türkiye iş kazalarından ucuz ölümler ülkesi mi oldu?” diye sorduğumuzda, Bakan Çelik çok önemli açıklamalar yapmıştı.
Özellikle de…
Ermenek Faciası ile aynı durumda olan Soma Faciası’nın nedenini açıklamıştı.
Demişti ki:
“Rödovans yoluyla özelleştirilen Soma kömür ocağında yapılan hesaplamalara göre 2017 yılında çıkacak olan kömür 15 milyon ton. Fakat bu kömür 2013 yılının sonunda çıkmış. Yani, 3 yıl sonra çıkarılması gereken kömür miktarı bu.”
Şu yorumu yapmıştı:
“Üretimi arttırmak, kâr hırsı adına bunu yaparsanız, o zaman orada yoğunluğu arttırmanız gerekir. Yerin 500 metre altından bahsediyoruz. Daha fazla üretim için önce işçi sayısını arttırmak zorundasınız.”
Şunu sormuştu:
“Peki ruhsatlandırma buna göre mi? O ocağa inen yol buna göre mi yapılmış? Şartlar elverişli mi? İşte, planlananın üzerinde çalışmanın getirdiği bir sorunla karşı karşıyayız.”
Adını da açık açık koymuştu:
“Oturup nerede yanlış var dememiz ve yanlışı bulmamız gerekiyor. Birinci kalem üretim zorlaması, kâr hırsıdır.”
Şu değerlendirmesi de dikkat çekiciydi:
“Kazanma diyen var mı? Hayır, yok. Ama kazanman gerektiği kadar kazanacaksın. 3 yıl sonra kazanacağınızı 3 yıl önceden kazanmaya çalışırsanız, toplumun, siyasetin, çalışanın önüne böyle bir fatura gelir.”
Tablo ortada…
Soma’daki üretim zorlaması ve kâr hırsı ile Ermenek’teki arasında hiçbir fark yok.
Çalışma yasaları çıkardık, ama görünen o ki önce üretimin denetlenmesi gerekiyor. Ne var ki, sorumluluk noktasındakiler olayın kahramanına dönüşüyor.