Gazeteci olarak izlediğimiz ilk referandum 1982 anayasası için 7 Kasım 1982’de yapılan halkoylamasıydı. Sonuçtan kimsenin kuşkusu olmadığı gibi, “Acaba yüzde 100 çıkar mı?” beklentisine girenler vardı.
Ardından…
6 Eylül 1987’de siyasi yasaklar halkoyuna sunulduğunda, hayır için çalışan hükümet ve evet için meydana çıkan muhalefet müthiş performans sergiledi.
Hele…
Süleyman Demirel performansıyla meydanların kesin galibiydi.
Nefes nefese geçen kampanyanın sandık finali de nefes kesti. 23.5 milyon seçmenin oy kullandığı referandumu yalnızca 75 bin oy farkla evetler kazandı.
Sonrasında…
25 Eylül 1988’de yerel seçimin 1 yıl öne alınması halka soruldu. Dönemin ANAP hükümeti istekli davranmadığı için sandıktan yüzde 65 hayır çıktı.
Bunu…
21 Ekim 2007 günü yapılan cumhurbaşkanını halkın seçmesi ve milletvekili genel seçiminin dört yılda bir yapılması referandumu izledi. Coşkulu kampanya sonucu erken belli etti ve yüzde 68.95 evet oyuyla kabul edildi.
12 Eylül 2010’daki 12 Eylül anayasası bazı maddelerinin değiştirilmesi referandumu “yetmez ama evet” destekçileriyle evet oyları yüzde 58’e ulaştı ve kabul edildi.
Bugüne gelince…
Yönetim sistemini değiştirecek olan Cumhurbaşkanlığı Hükümet Modeli oylaması öncesinde, tıpkı 1987’deki gibi nefes nefese bir kampanya izliyoruz.
Başlangıçta…
Özellikle iktidar partisi cephesinde, zorlanmadan evet çıkacağı düşüncesi vardı. Hatta, iktidar cephesinde barajı yüzde 60’a kuranlar vardı.
Ne var ki…
İlerleyen süreçte hayır oylarının etkili bir noktaya ulaştığı görüldü. Sandığa 24 gün kala ortaya çıkan siyaset manzarası da, nefes nefese bir yarış gösteriyor.
Yani…
1987’deki siyasi atmosferin bir benzeri yaşanıyor. 30 yıl önce referandumun 75 bin oyla sonuçlandığı anımsanırsa, benzer bir tablo kimse için sürpriz olmaz. O nedenle yüzde 50 artı 1 oy hesabı iki taraf için de geçerli.
İlginç olan şu:
Sandığa artık 23 gün var, ama hâlâ kararsız seçmen görülüyor. Üstelik kararsız noktasında her partiden seçmen olmakla birlikte, hatırı sayılır bölümü AK Parti seçmeni olarak ölçülüyor.
Görünüşe göre o kararsızları ikna eden kazanacak.
Yine de…
Bu tür kampanyalarda son 15-20 gün hamleleri daima etkili oluyor. Onun için, son virajı beklemekte yarar var.
